Prof. Ratković: Danas u Budvi imamo četiri "vikend-Budve"

Statistički podaci o turizmu u Crnoj Gori znatno kasne zbog lošeg informacionog sistema, a obuhvataju isključivo kolektivni smještaj, dok takozvani „privatni smještaj” ostaje van te evidencije.

To je ocijenio prof. dr Rade Ratković, ističući da bi znatno precizniji naziv za tu vrstu kapaciteta bio „porodični smještaj”, po uzoru na hrvatski model („obiteljski smještaj”).

„Nama su zadnji podaci za maj, a ovo je još malo avgust. Obuhvata se samo kolektivni smještaj, a ovaj koji zovemo pogrešno 'privatni smještaj', jer sve je privatno, pa i hoteli ,više bi odgovaralo da zovemo porodični smještaj. Kada pogledamo podatke o boravišnoj taksi na primjeru neke recentne opštine, vidimo da je pad kod fizičkih lica značajan u odnosu na prošlu godinu, dok je kod pravnih lica približno isti ili mrvicu veći. Sve u svemu, sezona je na nivou prošlogodišnje”, objašnjava Ratković uz izjavi za Radio Budvu. 

Komentarišući ukupne rezultate, Ratković naglašava da je svaka sezona u suštini loša ako se posmatra kroz prizmu godišnje popunjenosti kapaciteta, koja je nekada bila znatno iznad današnjih prosjeka.

„Naša tržišna pozicija i ponuda generišu popunjenost kapaciteta od oko 25 odsto na godišnjem nivou. Nekada je to bio standard za domaćinstva sa dvije sobe, dok su nam hoteli imali popunjenost od 45, 48 ili 50 odsto. 'Slovenska plaža' je, recimo, imala 200 dana zauzetosti, što je preko 60 odsto popunjenosti. Ne možemo biti zadovoljni ovakvim turizmom, jer ovakav model na Mediteranu nema niko osim nas”, ističe on.

Stihijska gradnja degradirala destinaciju

Osvrćući se na uvođenje viznog režima za državljane Ruske Federacije, Ratković podsjeća na greške napravljene prije dvadesetak godina, tačnije 2002. i 2003. godine, kada je umjesto jasne strategije prihvaćen kapital koji je usmjeren u masovnu stanogradnju.

„Umjesto dobrih hotelskih kapaciteta, započeto je stihijsko i pretjerano građenje zgrada, čime je potpuno poremećena turistička privreda. Danas državljani Srbije i Rusije imaju najviše vikend-stanova i kuća. Međutim, to je nekomercijalni smještaj od kojeg imamo malu korist, a stvaramo velike komunalne i društvene troškove, nedostaje parking, a destinacija se degradira. Nisu krivi oni što su kupovali, već mi što smo dozvolili gradnju. Danas u Budvi imamo četiri 'vikend-Budve', što predstavlja potpuno traćenje prostora”, upozorava Ratković.

Neophodna saradnja sa zapadnim turoperatorima i veće plate

Uprkos nagomilanim strukturnim problemima, Ratković zaključuje da je Budva napravila vidljiv pomak na samoj pripremi ove turističke sezone, ali da ključ opstanka leži u promjeni strategije i vraćanju na zapadna tržišta.

„Važno je zadržati kontinuitet rada uz veću uključenost i saradnju sa predstavnicima velikih turoperatora sa zapadnih tržišta. Takođe, neophodno je obezbijediti pristojne plate turističkim radnicima, jer je Budva upravo zahvaljujući turizmu u bivšoj Jugoslaviji bila jedna od najbogatijih opština”, zaključuje prof. dr Rade Ratković.