Aerodromi pod pritiskom rasta: Vlada priprema širenje kapaciteta-novi gejtovi, veći terminali, više prostora za avione i VIP letove…
Više od dva miliona putnika za sedam mjeseci, uz rast od gotovo 20 odsto, otvorilo pitanje hitnog proširenja aerodromske infrastrukture. Planirana je dogradnja terminala, nove platforme i parking prostori, bolja iskorišćenost postojeće infrastrukture, kao i izrada novog Master plana razvoja aerodroma.
To se navodi u Informaciji o prioritetnim aktivnostima u cilju unapređenja aerodromske infrastrukture za razvoj i povećanje kapaciteta AD Aerodromi Crne Gore sa Predlogom odluke o obrazovanju Međuresornog koordinacionog tijela za razvoj i unapređenje objavljenoj na sajtu Vlade.
Aerodromi Crne Gore ušli su u period u kojem postojeća infrastruktura sve teže prati rast vazdušnog saobraćaja. Podaci za prvih sedam mjeseci 2026. godine pokazuju da su Aerodromi Podgorica i Tivat opslužili 2.017.608 putnika, što je 19,4 odsto više nego u istom periodu prošle godine, odnosno 42,1 odsto više nego 2019. godine.
Najveći rast zabilježen je na Aerodromu Podgorica, kroz koji je od januara do kraja jula prošlo 1.234.723 putnika, odnosno 25,8 odsto više nego godinu ranije. Aerodrom Tivat opslužio je 782.885 putnika, uz rast od 10,6 odsto.
Rast broja putnika, posebno tokom perioda najvećeg sezonskog opterećenja, dodatno je opteretio terminalne objekte, stajanke, parking i prateću infrastrukturu. Zbog toga je pripremljena informacija o prioritetnim aktivnostima za unapređenje aerodromske infrastrukture i povećanje kapaciteta AD „Aerodromi Crne Gore“, uz predlog formiranja posebnog međuresornog tijela koje bi pratilo realizaciju projekata.
Plan za Aerdrom u Podgorici
Projekat izgradnje zgrade putničkog terminala (sjeverna strana)
Planirana je dogradnja postojećeg terminalnog prostora na sjevernoj strani Aerodroma Podgorica, koja obuhvata zonu odlazaka, konkretno dva nova gejta.
“Realizacijom projekta omogućiće se rasterećenje i povećanje raspoloživog terminalnog prostora kroz uspostavljanje dva dodatna gejta”, navodi se u informaciji.
Projekat adaptacije prostora za prihvat dolazećih putnika
Planirana je adaptacija prostora za prihvat dolazećih putnika na Aerodromu Podgorica, u cilju unapređenja funkcionalnosti i organizacije postojećeg terminalnog prostora.
“Realizacijom projekta omogućiće se efikasnije odvijanje putničkih tokova i kvalitetniji uslovi za prihvat putnika u zoni dolazaka”, ističe se.
Projekat zone za predukrcaj putnika (istočna strana)
Planirano je uređenje i stavljanje u funkciju zone za predukrcaj putnika na istočnoj strani Aerodroma Podgorica.
“Realizacijom projekta obezbijediće se dodatni prostor za organizaciju putničkih tokova i efikasnije odvijanje procesa prihvata i otpreme putnika”, navodi se u informaciji.
Projekat proširenja i reorganizaciju parkinga
Planirano je proširenje postojećih parking kapaciteta Aerodroma Podgorica, u cilju obezbjeđivanja dodatnog prostora za potrebe putnika, zaposlenih i drugih korisnika aerodroma.
Realizacijom projekta povećaće se raspoloživi kapacitet parking prostora i unaprijediti organizacija saobraćaja u neposrednoj zoni terminala.
Projekat polaganja visokonaponskog kabla
U cilju unapređenja pouzdanosti elektroenergetskog napajanja Aerodroma Podgorica planirana je realizacija projekta polaganja visokonaponskog kabla u dužini od približno 850 metara.
Realizacija projekta, pored tehničkih intervencija, zahtijeva rješavanje odgovarajućih imovinsko-pravnih pitanja. Predmetni projekat je od značaja za stabilno i pouzdano funkcionisanje postojeće, ali i buduće aerodromske infrastrukture.
Projekat proširenja kapaciteta glavne aerodromske zgrade dogradnjom čelične konstrukcije na zapadnoj strani
Planirano je proširenje kapaciteta postojeće glavne aerodromske zgrade dogradnjom čelične konstrukcije na zapadnoj strani objekta.
“Projektom će se obezbijediti dodatni funkcionalni prostor i omogućiti reorganizacija postojećih sadržaja, u skladu sa potrebama povećanog obima saobraćaja. Realizacijom projekta dodatno će se unaprijediti funkcionalnost terminalnog objekta i povećati raspoloživi kapacitet bez izgradnje potpuno novog terminala”, ističe se.
Projekat izgradnje tehničke platforme
Planirana je izgradnja tehničke platforme na Aerodromu Podgorica, namijenjene za potrebe tehničkog i operativnog funkcionisanja aerodroma.
“Realizacijom projekta obezbijediće se dodatni namjenski prostor za parkiranje i odrzavanje aviona izvan operativne upotrebe, kako nacionalne avio kompanije tako i baziranih aviona Wizz Air-a.
Projekat analize potrebe korišćenja vojne aerodromske infrastrukture
“U cilju povećanja raspoloživih kapaciteta, potrebno je sagledati mogućnost korišćenja dijela postojeće vojne aerodromske infrastrukture za potrebe Aerodroma Podgorica, prvenstveno u funkciji obezbjeđivanja dodatnih pozicija za parkiranje vazduhoplova. Mogućnost korišćenja predmetne infrastrukture razmatraće se sa tehničkog i operativnog aspekta, u skladu sa važećim propisima i uz saradnju nadležnih institucija”, ističe se u informaciji.
Dodatni kapaciteti – hangar i objekti/infrastruktura
U okviru aktivnosti na povećanju raspoloživih infrastrukturnih kapaciteta razmatra se mogućnost preuzimanja odnosno otkupa postojećih objekata Vektra Airways.
“Dinamika realizacije zavisi od toka i dinamike postupka stečajne prodaje, koji je u nadležnosti stečajnog upravnika i pod nadzorom nadležnog suda. Nakon utvrđivanja mogućnosti raspolaganja predmetnim objektima i infrastrukturom, potrebno je definisati njihovu namjenu, potrebnu projektnu i tehničku dokumentaciju, kao i odgovarajući model realizacije. Stavljanje postojećih objekata i infrastrukture u odgovarajuću funkciju predstavljalo bi dodatnu mogućnost za povećanje raspoloživih kapaciteta i unapređenje funkcionalnosti Aerodroma Podgorica”, ističe se.
Plan za Aerodrom Tivat
Projekat adaptacije nadstrešnice u zoni dolazaka na Terminalu 1, projekat izgradnje nadstrešnice na Terminalu 2
Na Aerodromu Tivat planirana je adaptacija nadstrešnice u zoni dolazaka Terminala 1.
“Predmetna intervencija usmjerena je na unapređenje funkcionalnosti terminalnog prostora i uslova za prihvat putnika. Tehnička dokumentacija za planiranu intervenciju je izrađena, čime su stvorene pretpostavke za nastavak aktivnosti na njenoj realizaciji”, navodi se u informaciji.
Na Terminalu 2 Aerodroma Tivat planirana je izgradnja nadstrešnice u cilju unapređenja funkcionalnosti terminalnog prostora i uslova za odlazeće putnike.
“Realizacija ove aktivnosti predstavlja dio intervencija kojima se postojeći terminalni kapaciteti Aerodroma Tivat prilagođavaju rastućem obimu saobraćaja i potrebama putnika”, ističe se.
Projekat prenamjene hangara (Gat 5) i proširenja parking prostora
Potrebno je sagledati mogućnost prenamjene postojećeg hangara u namjenski terminal za generalnu i poslovnu avijaciju, uključujući VIP putnike, uz obezbjeđivanje odgovarajućeg prostora za parkiranje.
“Generalna i poslovna avijacija predstavlja značajan segment saobraćaja Aerodroma Tivat, zbog čega bi obezbjeđivanje posebnog prostora za ovu kategoriju korisnika omogućilo kvalitetnije upravljanje različitim segmentima saobraćaja i istovremeno rasterećenje postojećih terminalnih kapaciteta. Mogućnost prenamjene objekta sagledaće se sa tehničkog, funkcionalnog i operativnog aspekta”, navodi se
Prenos prava korišćenja i upravljanja parkinga, dijela saobraćajnice i zemljišta na prostoru stare saobraćajnice Bulevara Tivat
Za potrebe daljeg funkcionisanja i razvoja Aerodroma Tivat potrebno je, navodi se, riješiti pitanje korišćenja i upravljanja dijelom saobraćajnice i pripadajućeg prostora u neposrednoj zoni aerodroma.
“U tom cilju, neophodno je provjeriti pravni i vlasnički status zemljišta parking prostora ispred aerodroma i prostoru stare saobraćajnice”, ističe se.
Predmetno područje stare saobraćajnice je prema raspoloživim podacima, tretirano Državnom studijom lokacije, kojom je predviđena namjena „Aerodrom Tivat“.
“U pitanju je zemljište koje je u ranijem periodu bilo u vlasništvu Opštine Tivat, a u odnosu na koje je Država Crna Gora donijela odgovarajuće akte i stekla pravo svojine po sili zakona. U vezi sa predmetnim područjem u toku je spor pred redovnim sudom, od čijeg ishoda zavisi donošenje strateške odluke i definisanje daljih koraka, uključujući mogućnost prenosa prava korišćenja i upravljanja na operatora aerodroma, u skladu sa nadležnostima i važećim propisima”, dodaje se.
Za potrebe nesmetanog i pouzdanog odvijanja aerodromskih operacija planirana je nabavka nove opreme za Aerodrom Podgorica i Aerodrom Tivat.
“Planirana nabavka obuhvata opremu za prihvat i otpremu vazduhoplova i putnika, održavanje operativnih površina i objekata, bezbjednosne preglede i druge aerodromske procese. Imajući u vidu rast obima saobraćaja, modernizacija i obnova aerodromske opreme predstavlja važan segment ukupnog unapređenja operativnih kapaciteta i pouzdanosti funkcionisanja oba aerodroma”, dodaje se.
Sagledavanje mogućnosti korišćenja Aerodroma Kapino Polje
U okviru šireg sagledavanja raspoloživih aerodromskih kapaciteta potrebno je da Ministasrtvo saobraćaja izvrši analizu postojećeg stanja i mogućnosti korišćenja infrastrukture Aerodroma Kapino Polje u Nikšiću.
“Cilj je da se sagleda potencijal postojeće infrastrukture i mogućnost njenog efikasnijeg korišćenja u okviru ukupnog razvoja vazdušnog saobraćaja i aerodromskih kapaciteta u Crnoj Gori. Na ovaj način bi se, uz postojeća dva aerodroma, sagledao i potencijal druge raspoložive aerodromske infrastrukture i mogućnosti njenog budućeg korišćenja”, ističe se.
Novi Master plan za Podgoricu i Tivat
Pored kratkoročnih intervencija, predviđeno je i dugoročno planiranje razvoja oba aerodroma. Zbog promjena u obimu i strukturi saobraćaja, kao i razvoja mreže avio-linija, planirana je izrada novog Master plana razvoja Aerodroma Podgorica i Aerodroma Tivat.
Master plan bi trebalo da definiše buduće potrebe za kapacitetima, pravce prostornog i infrastrukturnog razvoja, prioritetne investicije i njihovu faznost, okvirne investicione potrebe i moguće modele finansiranja.
Za Podgoricu bi dugoročno trebalo sagledati razvoj terminalnih kapaciteta, rekonstrukciju i proširenje platformskih površina, razvoj poletno-sletne staze i druge infrastrukture potrebne za prihvat očekivanog obima saobraćaja.
Za Tivat će biti potrebno sagledati dalji razvoj terminala, stajanki, rulnih staza, poletno-sletne staze i druge infrastrukture.
Izrada Master plana, kako je predviđeno, ne bi trebalo da uspori realizaciju projekata koji se mogu sprovesti u kraćem roku.
Međuresorno tijelo pratiće realizaciju
Zbog toga što realizacija dijela projekata zahtijeva uključivanje više državnih organa i institucija, predloženo je formiranje Međuresornog koordinacionog tijela za razvoj i unapređenje aerodromskih kapaciteta AD „Aerodromi Crne Gore“.
Tijelo bi činili Milojko Spajić- predsjednik Vlade Crne Gore, Radoš Zečević- ministar saobraćaja, Majda Adžović-ministarka javnih radova, Slaven Radunović-ministar prostornog planiranja, urbanizma i državne imovine,Novica Vuković- ministar finansija, Dragan Krapović-ministar odbrane, Božidar Savović-državni sekretar u Ministarstvu saobraćaja, Roko Tolić-izvršni direktor AD Aerodromi Crne Gore i Marijana Stanić, savjetnica predsjednika Vlade za saobraćaj.
Njegov zadatak bio bi da prati realizaciju prioritetnih projekata, obezbijedi bolju koordinaciju institucija i identifikuje pitanja koja zahtijevaju dodatno postupanje ili odlučivanje na nivou Vlade.
Aerodromi Crne Gore bili bi u obavezi da svaka tri mjeseca Vladi dostavljaju izvještaj o realizaciji, uz pregled stepena realizacije, rokova, prepreka i rizika, kao i predlog mjera za njihovo prevazilaženje.
Na taj način, kratkoročno proširenje postojećih kapaciteta i dugoročno planiranje razvoja aerodroma trebalo bi da se odvijaju paralelno, kako bi infrastruktura mogla da prati rast vazdušnog saobraćaja u narednom periodu.