Skriveni dragulj Bokokotorskog zaliva:Najstariji živi organizmi Mediterana kriju se na svega deset metara dubine
Jeste li znali da Bokokotorski zaliv čuva najveće kolonije zlatnog korala u cijelom Sredozemnom moru? Neki od ovih morskih gorostasa stariji su od 2.700 godina, što ih svrstava među najstarije žive organizme na našoj planeti.
Bokokotorski zaliv ne prestaje da očarava svojom ljepotom nad vodom, ali ono što se krije u njegovim morskim dubinama ostavlja naučnike i ljubitelje prirode bez daha. Podvodni svijet Boke dom je jednog od najfascinantnijih i najrijeđih morskih fenomena- zlatnog korala (Savalia savaglia), poznatog i kao lažni crni koral.
Iako ova rijetka vrsta naseljava Sredozemno more i istočne atlantilske obale (sa velikim brojem kolonija na Kanarskim ostrvima), Boka Kotorska nosi titulu apsolutnog šampiona Mediterana po gustini i broju ovih neobičnih organizama.
Parazit nestvarne ljepote i drevnog porijekla
Zlatni koral je po svojoj prirodi žbunasti parazit. On osvaja druge korale (gorgonije), obavijajući ih svojim izuzetno čvrstim, gotovo crnim proteinskim skeletom. Sa njega izranjaju hiljade zlatnožutih i bjeličastih polipa, od kojih svaki ima do 30 pipaka raspoređenih u dva niza — stvarajući pod vodom prizor od koga zastaje dah.
Ono što ovaj koral čini zaista čudesnim jeste njegova dugovječnost. Rastući svega nekoliko milimetara godišnje, zlatni koral prkosi vremenu. Analize radioaktivnim ugljenikom potvrdile su da su pojedine kolonije u Boki stare oko 2.700 godina — što znači da su živjele i rasle još u doba antičke Grčke i Rima!
Prirodni fenomen: Koral dubina koji je izronio na domak ruke
Dok u ostatku Mediterana i Atlantika zlatni koral nastanjuje mračne dubine od 30 pa sve do 700 metara, u Boki Kotorskoj se desilo pravo prirodno čudo. Zahvaljujući podvodnim izvorima slatke vode — vruljama — ove kolonije ovdje bujaju na neobično malim dubinama, već od 10 do 25 metara.
Slatka voda iz vrulja stvara specifične mikro-uslove: smanjuje temperaturu i salinitet, mijenja prozirnost vode i unos sedimenta. Upravo ti uslovi, koji su najizraženiji na lokalitetima u blizini Sopota i Dražin vrta, omogućili su zlatnom koralu da formira najveća podvodna polja u cijelom Sredozemlju.
Stroga zaštita za podvodno blago
Ovakvo prirodno bogatstvo zahtijeva i vrhunsku brigu. Budući da su korali izuzetno krhki i da im trebaju vjekovi da se oporave od oštećenja, lokacije oko Sopota i Dražin vrta stavljene su pod strogi režim zaštite.
Na ovim mikro-lokacijama najstrože su zabranjeni ribarenje i sidrenje, kako bi se spriječilo lomljenje i trajno uništavanje ovih neprocjenjivih staništa.
Boka Kotorska tako ne samo da ostaje jedan od najljepših zaliva svijeta, već i neprocjenjivi živi muzej morske biologije, čije dubine čuvaju tajne stare milenijumima.