Nekadašnji Dan mladosti

Današnji datum širom Socijalističke Federativne Republike Jugoslavije imao je posebno mjesto. Rođendan maršala i doživotnog predsjednika Josipa Broza Tita proslavljan je 25. maja, koji se slavio i kao Dan mladosti.

Iako je rođen 7. maja, Titov rođendan slavljen je 25. maja, koji je postao jedan od najvećih praznika. Štafeta mladosti decenijama je išla kroz cijelu SFR Jugoslaviju i 25. maja je dodijeljivana jugoslovenskom predsjedniku Josipu Brozu Titu. Bila je to još jedna prilika za veličanje partije, socijalizma, armije, a iznad svega uzdizanje Josipa Broza kao vrhovnog vođe.

Bio je to dan koji su slavile generacije mladih ljudi, za koji su se pripremali mjesecima, a štafetu su nosili od Triglava do Đevđelije.

Štafeta mladosti je uvedena 1945. godine, na predlog omladine Kragujevca, kao Titova štafeta. U prvoj Titovoj štafeti, učestvovalo je 12500 omladinaca, koji su pretrčavši trasu dugu 9000 kilometara, Titu predali prvih devet štafetnih palica i Plavu knjigu sa 15000 potpisa omladine Šumadije. Prve štafete Brozu su predate u Zagrebu, dok je narednih godina lično primao posljednje nosioce štafete pred Belim dvorom u Beogradu, čemu je prethodio svečani doček na Trgu Republike, sve do 1956.

Na Titovu inicijativu, 1957, taj događaj proglašen je za Dan mladosti. Štafeta mladosti je dodjeljivana lično njemu na Stadionu JNA u Beogradu do njegove smrti 1980. godine. Štafeta se 1980. godine, u susret maršalovom osamdeset i osmom rođendanu, na dan njegove smrti 4. maja zatekla u Hrvatskoj, kada je prekinula svoj put. Položena je na odar predsjednika u Skupštini SFRJ.

I poslije Titove smrti, Štafeta mladosti je organizovana kao simbol ljubavi i odanosti njegovom djelu. Sa zakletvom Jugoslovena da će i ubuduće biti nepokolebljivi na Titovom putu, predavana je predsjedniku Saveza socijalističke omladine Jugoslavije (SSOJ).ispod Brozovog portreta.

Izbio je skandal 1987. godine kada je u Sloveniji objavljeno idejno rješenje ljubljanskog dizajnerskog ateljea Novi kolektivizam, u stvari je bio prepravljeni njemački nacistički plakat, kopija djela “Treći rajh” Riharda Klajna. Čak i rješenje koje je na kraju usvojeno, razlikovalo se od prethodnih štafeta. Do sudskog epiloga nije došlo, vlasti su kasnije ocenile da je reč o „legitimnoj umetničkoj metodi“

Savez socjalističke omladine Jugoslavije (SSOJ) ukinuo je priredbu 1988, a na beogradskom stadionu slet povodom Dana mladosti organizovan je poslednji put sledeće godine.