Pokrenuti postupci protiv TV Adria i Prva zbog emitovanja dokumentarnog filma o referendumu
Agencija za audiovizuelne medijske usluge (AMU) pokrenula je po službenoj dužnosti postupke protiv televizije (TV) Adria i TV Prva povodom emitovanja dokumentarnog filma „Referendum – priča o izmišljenoj slobodi“, zbog postojanja elemenata govora mržnje, podsticanja nacionalne netrpeljivosti i diskriminacije.
Savjet AMU-a (SAMU) donio je odluku o privremenom ograničavanju prijema i reemitovanja cjelokupnog programa Informer TV, čiji je emiter privredno društvo Insajder Team iz Srbije.
„Mjera se izriče na šest mjeseci zbog povrede člana 7 stav 1 Evropske konvencije o prekograničnoj televiziji, kojim je propisano da programski sadržaji moraju poštovati ljudsko dostojanstvo, osnovna prava i slobode drugih, te da ne smiju sadržati izražavanje kojim se podstiču mržnja, diskriminacija ili netrpeljivost“, naveli su iz AMU-a.
Kako su kazali, dokumentarni film „Referendum – priča o izmišljenoj slobodi“ predstavlja samo jedan od sadržaja identifikovanih u okviru šireg korpusa spornih materijala emitovanih na Informer TV i ne predstavlja izolovan slučaj u odnosu na utvrđene povrede profesionalnih i regulatornih standarda.
„Istovremeno, shodno Zakonu o audiovizuelnim medijskim uslugama i u okviru svojih nadležnosti, Agencija je po službenoj dužnosti pokrenula postupke protiv emitera registrovanih u Crnoj Gori – TV Adria i TV Prva – zbog emitovanja dokumentarnog filma „Referendum – priča o izmišljenoj slobodi“, usljed postojanja elemenata govora mržnje, podsticanja nacionalne netrpeljivosti i diskriminacije“, kaže se u saopštenju.
Navodi se da je to urađeno zbog sadržaja kojima se vrijeđa dostojanstvo i osporava legitimnost nacionalnog identiteta Crnogoraca i savremenog ustavnog uređenja države.
„Iako postoji pojačano interesovanje javnosti za predmetne sadržaje, važno je naglasiti da oni nijesu predmet analize Agencije zbog javnih reakcija, već se duže vrijeme nalaze pod kontinuiranim monitoringom stručnih službi, koje su kroz redovni nadzor i analizu programskih sadržaja pravovremeno uočile i anticipirale ponavljajuće obrasce spornih medijskih praksi“, dodaje se u saopštenju.
Savjet Agencije je, kako se dodaje, analizirajući sadržaje emitovane na Informer TV tokom duže vremena, utvrdio postojanje kontinuiranog uređivačkog obrasca u okviru kojeg su kroz informativne, političke, debatne i dokumentarne emisije plasirani sadržaji i kvalifikacije kojima se vrijeđa dostojanstvo građana Crne Gore na osnovu njihove nacionalne pripadnosti i podriva međusobno poštovanje među društvenim i nacionalnim zajednicama.
Ističe se da je posebno evidentirano sistematsko osporavanje državnog i nacionalnog identiteta Crne Gore, uz ponavljajuće obrasce uređivačkog predstavljanja koje može podstaći diskriminaciju, društvenu polarizaciju i netrpeljivost na osnovu nacionalne pripadnosti.
„Utvrđeno je da sporni sadržaji nijesu predstavljali pojedinačne ili izolovane incidente, već dio kontinuiranog uređivačkog obrasca u okviru kojeg su plasirani sadržaji kojima negira legitimnost crnogorske državnosti i nacionalnog identiteta, te produbljuju društvene i nacionalne podjele“, rekli su iz AMU-a.
Savjet Agencije ocijenio je da takav način izvještavanja i komentarisanja prevazilazi granice dozvoljene političke kritike i predstavlja zloupotrebu prava na slobodu izražavanja.
„Posebnu težinu predmetnim sadržajima daje činjenica da su emitovani u terminima velike gledanosti, kroz emisije informativnog, dokumentarnog i političkog karaktera koje imaju značajan uticaj na formiranje javnog mnjenja“, kaže se u saopštenju.
Navodi se da javni narativ u regionalnom kontekstu Zapadnog Balkana zahtijeva pojačan stepen profesionalne i društvene odgovornosti, imajući u vidu istorijske okolnosti i osjetljivost pitanja nacionalnog identiteta i međuetničkih odnosa.
„Emitovanje sadržaja kojima se podstiče netrpeljivost prema Crnogorcima, vrijeđa dostojanstvo građana na osnovu njihove nacionalne pripadnosti i osporava legitimnost crnogorskog identiteta i institucija države predstavlja ozbiljno ugrožavanje demokratskih vrijednosti, građanskog sklada i principa međusobnog poštovanja“, dodaje se u saopštenju.
SAMU je podsjetio da je tokom februara već pokrenuo postupke protiv Informer TV zbog emitovanja sadržaja sa elementima govora mržnje, negiranja nacionalnog identiteta i glorifikacije pravosnažno osuđenih ratnih zločinaca, što predstavlja kršenje člana 7 stav 1 Evropske konvencije o prekograničnoj televiziji.
U saopštenju se ističe da je, uprkos prethodno sprovedenim regulatornim radnjama i upućenim upozorenjima, nadzor Agencije utvrdio da je emiter nastavio sa emitovanjem sadržaja iste ili slične prirode, čime je potvrđen kontinuitet spornih praksi.
„Postupajući u skladu sa procedurama predviđenim Evropskom konvencijom o prekograničnoj televiziji, Agencija je prethodno obavijestila nadležni regulatorni organ države porijekla emitera, pružajući mogućnost preduzimanja mjera u okviru njegove nadležnosti“, dodaje se u saopštenju.
Navodi se da je, kako ni nakon toga nije došlo do prestanka emitovanja spornih sadržaja, SAMU ocijenio da su se stekli uslovi za izricanje mjere privremenog ograničavanja reemitovanja kompletnog programa Informer TV na teritoriji Crne Gore.
„Imajući u vidu intenzitet i kontinuitet utvrđenih povreda, njihov uticaj na javni interes, kao i činjenicu da blaže regulatorne mjere nisu dale rezultate, Savjet Agencije zaključio je da je izrečena mjera nužna i proporcionalna legitimnom cilju zaštite ljudskog dostojanstva, sprečavanja širenja govora mržnje, diskriminacije i nacionalne netrpeljivosti, kao i očuvanja demokratskog i pluralističkog javnog prostora“, kaže se u saopštenju.
Poručuje se da će Savjet i menadžment Agencije nastaviti da u okviru svojih nadležnosti odgovorno djeluju u zaštiti javnog interesa, primjenjujući važeće zakonske propise i standarde utvrđene domaćim i međunarodnim pravnim okvirom.