AMU: TV Budva primjer odgovornog i profesionalnog izvještavanja o ranjivim grupama

Među 17 analiziranih televizijskih kanala u Crnoj Gori koji u svojoj produkciji obrađuju teme od značaja za ranjive društvene grupe nalazi se i Televizija Budva, pokazuje najnovija Analiza Agencije za audiovizuelne medijske usluge (AMU). Ipak, opšti nalazi na nivou države ukazuju da ovakav sadržaj čini tek nešto više od jedan odsto ukupne sopstvene produkcije posmatranih emitera.

Istraživanje Agencije za audiovizuelne medijske usluge (AMU) pokazalo je da teme posvećene ranjivim kategorijama društva čine tek nešto više od jednog procenta ukupnog domaćeg programa na 17 televizijskih stanica u Crnoj Gori. Iako je zastupljenost skromna, obrada ovih tema je izuzetno korektna, u čak tri četvrtine slučajeva pristup je bio pozitivan, dok negativnih prikaza uopšte nije bilo. Ipak, iz Agencije napominju da mediji moraju pružiti mnogo više prostora problemima ovih zajednica.

Kome se posvećuje najviše, a kome najmanje pažnje?

Analiza strukture emitovanog programa pokazuje jasnu neravnomjernost u obradi tema:

* Osobe sa invaliditetom bile su u fokusu najvećeg broja priloga 39%

* Starijim licim* posvećeno je 21% sadržaja

* Teme o LGBTIQ+ populaciji činile su 15%

* Prilozi koji istovremeno obuhvataju više ranjivih grupa zastupljeni su sa 13%

* Ženama žrtvama nasilja pripalo je 6% prostora

* Na samom dnu nalaze se Romi i Egipćani sa 4%, te ekonomski ugrožene porodice sa svega 2%

Javne lokalne i nacionalne televizije nosioci programa

Javni emiteri su iznijeli glavni teret izvještavanja sa 68% udjela, dok su privatne televizije učestvovale sa 32%.

Prednjačila je Adria TV na kojoj je zabilježeno 16,96% ukupnog sadržaja, a slijede je lokalni javni servisi TV Podgorica (13,44%) i TV Nikšić (12,19%). U posmatranom periodu, sadržaje ove vrste emitovali su i nacionalni javni servis (Prvi i Drugi program RTCG), Televizija Vijesti, Prva TV, TV Nova, TV E, TV Teuta, Srpska TV, kao i lokalni javni emiteri Televizija Budva, TV Pljevlja, TV Rožaje i TV Herceg Novi. Sa druge strane, na TV Boin i TV 7 tokom monitoringa nije zabilježen nijedan prilog o ranjivim grupama.a

Javni servis se izdvojio kao jedini emiter koji nudi program na romskom jeziku kroz emisiju „Savore“, kao i informativni program prilagođen osobama sa oštećenjem sluha emitovanjem „Dnevnika 1“ na gestovnom jeziku.

Dominacija popodnevnih termina i dijaloških formata

Teme o ranjivim grupama najčešće se plasiraju kroz popodnevne magazine (33,47%), tematske emisije (22,95%) i jutarnje programe (19,54%). U najgledanijim, centralnim informativnim emisijama bilo ih je svega 7,54%, što pokazuje da ove teme rijetko dolaze do udarnih vijesti. Polovina svih sadržaja realizovana je u formi intervjua i izjava (50,35%), pri čemu je ton bio pozitivan u 72% slučajeva, a neutralan u preostalih 28%.

Iz AMU-a zaključuju da je neophodno povećati obim, raznovrsnost i pristupačnost ovih sadržaja — posebno za osobe sa oštećenjem vida i sluha. Takođe, apeluje se na jačanje produkcije na manjinskim jezicima, češće uključivanje samih predstavnika ranjivih grupa u kreiranje programa, te izradu sadržaja koji se bave ključnim životnim pitanjima poput obrazovanja, zapošljavanja i zdravstvene zaštite.

Monitoring je sproveden na uzorku od 17 televizija tokom marta, aprila i maja 2026. godine.