Ivanović: Povezujemo crnogorska udruženja od Japana do Argentine
Gost emisije „Otvoreno“ bio je dr Ivan Ivanović, v. d. direktora Direktorata za kreiranje i realizaciju programa u novoformiranom Ministarstvu dijaspore. Ivanović, koji je nedavno doktorirao na temu crnogorskih migracija u Latinskoj Americi, predstavio je planove ovog vladinog resora, naglašavajući da je osnovni cilj neposredna saradnja sa iseljenicima kroz konkretne i održive programe.
Ivanović je istakao da je transformacija nekadašnje Uprave za dijasporu u samostalno Ministarstvo jasan pokazatelj rješenosti Vlade da se iseljenicima pristupi na sistemski način, po uzoru na zemlje Evropske unije.
„Pravljenje specifičnih programa je ono što je cilj, prije svega, zato je i osmišljeno Ministarstvo dijaspore, odnosno ono je proisteklo iz Uprave za dijasporu koja je bila pri Ministarstvu vanjskih poslova. I to je jedan dokaz da ova vlada zaista želi da se dijaspori pristupi na jedan drugi način, po uzoru i na zemlje regiona, ali i na zemlje Evropske unije, i na taj način da ne bude ona čuvena floskula da se o dijaspori vodi računa samo pred izbore, nego da je dijaspora zaista jedna naša snaga i taj potencijal svakako moramo naći načina da iskoristimo na pravi način.“
Direktorat se u kreiranju politika vodi direktnim kontaktom sa udruženjima na terenu, a akcenat je stavljen na očuvanje kulturnog identiteta i rješavanje generacijskog jaza između starije i novije dijaspore.
Skoro 900 miliona eura kroz doznake i razvoj registra
Govoreći o ekonomskom uticaju iseljenika, Ivanović je iznio podatak da finansijske doznake iz inostranstva čine stub socijalne stabilnosti za mnoge porodice u Crnoj Gori, posebno na sjeveru države.
„Imaćemo vjerovatno ove godine gotovo 900 miliona eura u doznakama, ako znamo da nam je budžet nešto preko 4 milijarde. Vidimo koji je to procenat doznaka, odnosno novca koji ta dijaspora šalje našim ljudima ovdje i Crnoj Gori. Doznake, sa jedne strane, koliko su dobre, toliko mogu biti i loše, naravno, jer mogu usporiti ekonomske reforme države, ali sa druge strane, posebno opštinama na sjeveru, daju jednu socijalnu stabilnost, daju prostor za ulaganje u infrastrukturu, u obrazovanje... i to nam je jedan pokazatelj značaja naše dijaspore.“
U cilju sistemskog uvezivanja poslovnih ljudi i olakšavanja investicija, Ministarstvo trenutno radi na dva velika projekta: formiranju detaljnog registra dijaspore i otvaranju posebne kancelarije za povratnike, koja će služiti kao administrativna spona sa ostalim institucijama.
Preko 150 projekata širom svijeta i fascinantne biografije iseljenika
Na nedavno završenom konkursu za sufinansiranje programa udruženja pristiglo je više od 150 projekata sa svih meridijana. Formiran je i Savjet dijaspore koji broji 40 članova izabranih po geografskom ključu, a podijeljen je u sedam tematskih odbora.
Ivanović napominje da su istorijske migracije, naročito one preko okeana, iznjedrile nevjerovatne pojedince crnogorskog porijekla koji su ostavili dubok trag u svjetskoj diplomatiji i nauci.
„Meni je posebno zadovoljstvo da kažem da na konkursu koji smo imali za dodjelu nagrada, možda i najveću nagradu, odnosno nagradu za očuvanje kulturnog identiteta i saradnje sa Crnom Gorom, je dobila jedna izuzetna osoba, Hulija Velija Lakonjić, jedna gospođa koja je druga generacija naša u Paragvaju. Neko ko je bio prije 60 godina doktor nauka, koja je objavila preko 100 naučnih radova, koja je osnivač Diplomatske akademije u Paragvaju, viceministar spoljnih poslova, neko ko je bio u četiri ili pet zemalja ambasador, u Parizu pri UNICEF-u, član Španske kraljevske akademije. Izuzetna osoba.“
U okviru naučnih istraživanja, Ministarstvo je podržalo i projekat budvanskog istoričara i istraživača Dušana Medina, koji se bavi mapiranjem i proučavanjem istorijskih udruženja naših iseljenika u Sjevernoj Americi. Za tekući mjesec, od 20. do 30. jula, najavljena je i tradicionalna Ljetnja škola jezika i crnogorske kulture na Ivanovim koritima, namijenjena djeci uzrasta od 9 do 15 godina.