Predsjednik SUBNOR-a Crne Gore: Hrabrost trinaestojulskih ustanika zaslužuje vječnu zahvalnost
Povodom 13. jula – Dana ustanka naroda Crne Gore i Dana državnosti, predsjednik SOBNOR-a Crne Gore Radojica Radojević uputio je čestitku svim članovima, poštovaocima organizacije i građanima Crne Gore, ističući da ovaj datum ima neprocjenjiv i izuzetan značaj za istoriju i budućnost zemlje.
Kako se navodi u saopštenju, opštinske organizacije SOBNOR-a će u čast ovog velikog praznika organizovati posjete spomenicima iz revolucije u svojim sredinama, čuvajući tako uspomenu na heroje koji su ustali protiv nacifašističkog okupatora.
Istorijska vertikala: Od Berlinskog kongresa do Ćelije Piperske
U proglasu se podsjeća na dvostruku istorijsku simboliku 13. jula, koji povezuje ključne momente crnogorske borbe za slobodu i međunarodno priznanje.
„Toga dana, 1878. godine, na Berlinskom kongresu je Crna Gora dobila međunarodno pravno priznanje, a na isti dan 1941. godine, upisala se na listu zemalja od kojih su drugi učili kako se treba boriti za slobodu, dižući ustanak protiv najvećeg svjetskog zla-fašizma“, navodi se u čestitki Radojevića.
Posebno je istaknuta uloga partijskog rukovodstva koje je trasiralo put opštenarodnog otpora. Plamen borbe buknuo je nakon istorijske odluke u Ćeliji Piperskoj, gdje je rukovodstvo Komunističke partije Crne Gore, na čelu sa Ivanom Milutinovićem, donijelo odluku o podizanju ustanka, što je bio znak da Crna Gora kreće putem slobode zajedno sa ostalim narodima Evrope i svijeta.
Jubilej slobode: 85 godina od prve ustaničke puške
Iz SOBNOR-a podsjećaju da se ove godine obilježava veliki jubilej, 85 godina od ranojutarnjih časova 13. jula 1941, kada su pukle prve ustaničke puške na Virpazaru, Košćelama, Mišićima, Brajićima i Čevu.
Za samo nekoliko dana pod oružjem se našlo 32.000 boraca koji su oslobodili skoro čitavu Crnu Goru, izuzev nekoliko gradova pod opsadom. Već tokom prvog dana oslobođeni su Virpazar, Čevo, Rijeka Crnojevića i dio primorja od Miločera do Sutomora. Gerilske borbe su tokom 14, 15. i 16. jula prerasle u masovni opštenarodni ustanak, čime su vrhunske vrijednosti Crnogoraca uvrštene u svjetsku kulturnu baštinu.
Radojević je citirao i riječi narodnog heroja Blaža Jovanovića o trinaestojulskom buntu: „Dah ustanka se osjećao na svakom koraku, a mržnja prema fašističkom okupatoru i njegovoj mračnoj ideologiji bila je svakim danom sve veća. Ogromne su tekovine Trinajestog jula – tog najvećeg datuma u istoriji Crne Gore“.
Nećemo dozvoliti skrnavljenje spomenika
U saopštenju se sa žaljenjem konstatuje da su u Crnoj Gori i regionu sve učestalije pojave negiranja slavne antifašističke prošlosti i pokušaji veličanja onih koji su bili na strani zla i nepravde.
„Mi potomci časnih slobodarskih partizana i antifašista ovim povodom glasno ističemo - nećemo dopustiti unižavanje i prekrajanje istorije NOR-a, herojskih događaja, ličnosti i tekovina antifašizma, usprotivićemo se napadima i skrnavljenju spomenika podignutim borcima i antifašistima koji su donijeli slobodu i mir“, poručio je predsjednik SOBNOR-a, izražavajući oštro neslaganje sa grupama i pojedincima koji promovišu revanšizam i fašizam.
Obrazovanjem i zajedništvom protiv neonacizma
Kao ključni zadatak za sve antifašiste u zemlji i na prostoru bivše Jugoslavije, SOBNOR izdvaja veliku borbu protiv revizionizma, falsifikovanja istorije i pokušaja vraćanja neonacizma na scenu. Kako bi se suprotstavili tim strujama, predlaže se veći naglasak na edukaciju mladih naraštaja, organizovane posjete muzejima i mjestima stradanja, kao i jača zaštita lokalnog antifašističkog nasljeđa.
„Zato je vječiti amanet Crne Gore: slogu i slobodu treba čuvati, na Evropskom putu treba svoju istoriju poštovati i luče antifašizma se držati“, zaključuje se u saopštenju SOBNOR-a, uz poruku da se u budućim društvenim bitkama ne treba boriti oružjem, već čašću, poštenjem, znanjem, radom i vaspitanjem, čuvajući tekovine građanske, multietničke i slobodarske Crne Gore.