Budva između rekodrnih budžeta i niskih plata: Đukanović – Struktura kadrova i zakonska ograničenja diktiraju prosjek
Iako Opština Budva raspolaže jednim od najvećih budžeta u državi, podaci Monstata pokazuju da to ne prati srazmjeran rast zarada u javnom sektoru. Dok opštine sa znatno manjim budžetima bilježe veće prosječne plate, u metropoli turizma, gdje su troškovi života najviši, zaposleni se suočavaju sa padom kupovne moći.
O razlozima ovog fenomena razgovarali smo sa Slavkom Đukanovićem, sekretarom Sekretarijata za budžet, računovodstvo i ekonomski razvoj Opštine Budva.
Zakon o zaradama kao kočnica
Đukanović ističe da lokalna samouprava nema autonomiju u određivanju plata, već je strogo ograničena državnim propisima.
„Mi moramo da se držimo Zakona o zaradama u javnom sektoru i tu su naši koeficijenti fiksirani. Imali smo i određene pritiske kada smo pokušavali da podignemo zarade na svaki mogući način jer su, nažalost, uslovi života sve gori, a kupovna moć građana sve niža.“
Struktura zaposlenih obara prosjek
Na pitanje zašto manje opštine imaju veći prosjek plata, Đukanović objašnjava da presudnu ulogu igra obrazovna struktura radne snage unutar administracije, a ne ukupna suma novca u kasi.
„To zavisi od strukture zaposlenih. Ako u nekim opštinama imate visok procenat ljudi sa visokom stručnom spremom, samim tim je i ta prosječna zarada veća. Takođe, u Budvi imate dosta zaposlenih, a prosjek se računa na osnovu ukupnog broja i njihovih koeficijenata.“
Budva realno broji 50.000 stanovnika
Poseban problem predstavlja činjenica da opštinska administracija mora da opsluži realan broj stanovnika koji je daleko veći od onog na papiru, i to sa nedovoljnim brojem kadrova u pojedinim službama.
„U Budvi tokom čitave godine živi blizu 50.000 stanovnika, prema podacima MUP-a i Doma zdravlja, jer imamo veliki broj stranaca sa boravkom. U sezoni taj broj raste na preko 100.000 ljudi. Zaista nije lako to opslužiti; u nekim sekretarijatima imamo nedovoljan broj kadrova koji mogu da pokriju sve segmente službe.“
Apel za promjenu zakona
Sekretar za budžet smatra da trenutni model, u kojem Vlada odlaže rješavanje problema, samo produbljuje krizu u lokalnim administracijama, naročito u gradovima gdje su cijene znatno veće nego u ostatku Crne Gore.
„Cijene su u Budvi mnogo veće, pa su samim tim i troškovi života mnogo veći. Nadam se da će se zakon mijenjati i da će se, kao što je to bilo nekada, ostaviti prostor da svaka opština prilagođava zarade svojim specifičnim uslovima života“, zaključuje Đukanović.
Budva se suočava sa "paradoksom bogatstva" – dok grad generiše ogromne prihode, kruta zakonska regulativa i visoki troškovi života čine rad u lokalnom javnom sektoru sve manje konkurentnim u odnosu na privatni sektor i druge opštine.